• 09124470385

تشریح بندهای OHSAS 18001

تشریح بندهای OHSAS 18001

1- دامنه : Scope
خصوصیات OHSAS به بیان نیازمندی ها برای یک سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای می پردازد ، تا سازمان را قادر سازد که ریسک های ایمنی و بهداشت حرفه ای را کنترل و عملکرد خود را بهبود بخشد .
این استاندارد به بیان معیارهای خاص عملکرد ایمنی و بهداشت حرفه ای نمی پردازد و خصوصیات مشروح و مفصلی را برای طراحی یک سیستم مدیریت ارائه نمی نماید .
این خصوصیات OHSAS برای سازمانی قابل اعمال می باشد که بخواهد :
1- یک سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای را ایجاد نماید تا ریسک هایی را که برای کارکنان و سایر گروههای ذینفعی که ممکن است در معرض ریسک های ایمنی و بهداشت حرفه ای ناشی از فعالیت های سازمان باشند ، حذف نموده و یا به حداقل کاهش دهد .
2- سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای را ایجاد ، نگهداری و بطور مداوم بهبود بخشد .
3- از مطابقت با خط مشی بیان شده ایمنی و بهداشت حرفه ای خود ، اطمینان حاصل نماید .
4- این مطابقت را به دیگران نیز اثبات نماید .
5- به دنبال کسب گواهینامه یا ثبت سیستم OH&S خود توسط یک سازمان خارجی باشد .
6- مطابقت خود را با این خصوصیات OHSAS به صورت خوداظهاری اعلام نماید .
تمام نیازمندی هایی که در این خصوصیات OHSAS آورده شده است ، به گونه ای تهیه شده که قابل ادغام و یکی شدن با هر سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای باشد .ابعاد و گستردگی بکارگیری این استاندارد بستگی به عواملی نظیر خط مشی ایمنی و بهداشت حرفه ای سازمان ، ماهیت فعالیت های آن و ریسک ها و پیچیدگی عملیات آن خواهد داشت .
این خصوصیات OHSAS بیشتر برای پوشش دادن مسایل مربوط به ایمنی و بهداشت حرفه ای در نظر گرفته شده است تا مسایل مربوط به ایمنی محصول و خدمات .
2- انتشارات مرجع : Reference publications
BS 8800 : 1996 راهنمای سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای
3- تعاریف و اصطلاحات :
3-1- حادثه : Accident‌
حادثه عبارت است از یک اتفاق یا رویداد ناخواسته که منجر به مرگ , بیماری , جراحت , خرابی و یا سایر خسارات می گردد .
3-2- ممیزی : Audit
بررسی نظام یافته به منظور تعیین اینکه آیا فعالیت ها و نتایج مربوطه با ترتیبات برنامه ریزی شده مطابقت دارند و آیا این ترتیبات به طور موثر اجرا می شوند و برای دستیابی به خط مشی و اهداف کلان سازمان مناسب می باشند .
3-3- بهبود مداوم : Continual Improvement
فرآیند ارتقای سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای برای دستیابی به بهبودهایی در عملکرد کلی ایمنی و بهداشت حرفه ای در راستای خط مشی OH&S سازمان .
نکته : این فرآیند لازم نیست در تمام زمینه های فعالیت به طور همزمان صورت گیرد .
3-4- خطر : Hazard
به منبع یا وضعیتی گفته می شود که دارای پتانسیل آسیب به شکل جراحات انسانی یا بیماری ، خرابی اموال و تخریب محیط کار یا ترکیبی از این موارد باشد .
3-5- شناسایی خطر : Hazard Identification
فرآیند شناسایی وجود یک خطر و تعیین ویژگی های آن
3-6- رویداد : Incident
رخداد یا اتفاقی که منجر به یک حادثه می شود و یا پتانسیل تبدیل شدن به حادثه را دارد .
نکته : به اتفاقی که در آن هیچ گونه بیماری، جراحت، خرابی و یا زیانی حادث نشده باشد ، شبه حادثه ( Near-miss ) گفته می شود. اصطلاح رویداد شامل موارد شبه حادثه نیز می گردد .
3-7- گروههای ذینفع : Interested Parties
فرد یا گروهی که به عملکرد ایمنی و بهداشت حرفه ای یک سازمان مربوط می باشد و یا از آن تاثیر می پذیرد .
3-8- عدم انطباق : Non-conformance
هرگونه انحرافی از استانداردهای کاری , دستورالعمل ها , روش های اجرایی , مقررات , الزامات سیستم مدیریتی که می تواند بطور مستقیم یا غیر مستقیم منجر به جراحت ، بیماری , خرابی اموال , تخریب محیط کار و یا ترکیبی از این موارد گردد .
3-9- اهداف کلان : Objectives
اهدافی که یک سازمان در چارچوب عملکرد ایمنی و بهداشت حرفه ای برای خود تعریف می نماید و خود را موظف به دستیابی آن می داند .
توجه : اهداف کلان بایستی حتی الامکان بصورت کمی بیان شوند .
3-10- ایمنی و بهداشت حرفه ای : Occupational Health and Safety
شرایط و عواملی که بر سلامتی و خوب بودن کارکنان ثابت , کارکنان موقتی , پرسنل پیمانکار , بازدیدکنندگان و یا هر شخص دیگری که در محل فعالیت و محیط کاری سازمان حضور دارد ، تاثیر می گذارند .
3-11- سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای : OH&S Management system
بخشی از کل سیستم مدیریت سازمان می باشد که مدیریت بر ریسک های ایمنی و بهداشت حرفه ای ناشی از فعالیت های سازمان را تسهیل می نماید . این سیستم شامل ساختار سازمانی , فعالیت های طرح ریزی , مسئولیت ها , روشها , فرآیندها و منابعی می باشد که در راستای پیاده سازی ، اجرا , دستیابی , بازنگری و حفظ خط مشی ایمنی و بهداشت حرفه ای سازمان قرار دارند .
3-12- سازمان : Organization
شرکت , نهاد , اداره , موسسه ، مجتمع کاری، بخش و یا ترکیبی از آنها , اعم از ثبت شده یا نشده , دولتی یا خصوصی که دارای وظایف و تشکیلات اداری خاص خود باشند .
نکته : در سازمان هایی که بیش از یک واحد کاری دارند ، هر کدام از واحدهای کاری را می توان یک سازمان تلقی نمود .
3-13- عملکرد : Performance
نتایج قابل اندازه گیری سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای ,‌ در ارتباط با کنترلی که سازمان بر ریسک های ایمنی و بهداشت حرفه ای و بر مبنای خط مشی و اهداف کلان ایمنی و بهداشتی خود اعمال می نماید .
نکته : اندازه گیری عملکرد شامل اندازه گیری فعالیت ها و نتایج مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای می باشد .
3-14- ریسک : Risk
ترکیبی از احتمال و پیامد(های) ناشی از وقوع یک رویداد خطرناک .
3-15- ارزیابی ریسک : Risk Assessment
فرآیند کلی برآورد ابعاد و گستردگی ریسک و اتخاذ تصمیم در مورد اینکه آیا ریسک قابل تحمل می باشد یا خیر ؟
3-16- ایمنی : Safety
رهایی و خلاصی از ریسک غیرقابل قبول ( منجر به آسیب )
3-17- ریسک قابل تحمل : Tolerable Risk
به ریسکی گفته می شود که به میزانی کاهش یافته است که می تواند برای سازمان با توجه به تعهدات قانونی و خط مشی OH&S آن قابل تحمل باشد .
4- اجزاء سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای OH&S management system elements

4-1- الزامات عمومی General requirements
سازمان باید یک سیستم مدیریت OH&S را ایجاد نموده و برقرار نگهدارد که نیازمندیهای آن در بند 4 تشریح شده است .
4-2- خط مشی Policy
مدیریت ارشد سازمان باید خط مشی ایمنی و بهداشت حرفه ای را تعریف نماید ، به گونه ای که خط مشی به روشنی چارچوب کلی اهداف کلان ایمنی و بهداشتی را بیان نموده و به بهبود عملکرد ایمنی و بهداشت تعهد نماید.
این خط مشی باید :
1- متناسب با اهمیت و اندازه ریسک های ایمنی و بهداشت سازمان باشد .
2- شامل تعهد به بهبود مداوم باشد .
3- حداقل شامل تعهد به مطابقت با قوانین ایمنی و بهداشت قابل اعمال و سایر الزاماتی باشد که سازمان آنها را تقبل کرده است.
4- مدون ، اجرا برقرار نگهداشته شده باشد .
5- به کلیه کارکنان ابلاغ شده باشد با این منظور که کارکنان از تعهدات ایمنی و بهداشت مربوط به خود آگاه شده باشند .
6- برای گروههای ذینفع در دسترس باشد .
7- به صورت ادواری مورد بازنگری قرار گیرد تا از مرتبط بودن و نگهداری مناسب آن برای سازمان اطمینان حاصل شود .
4-3-1- طرح ریزی برای شناسایی مخاطره ، ارزیابی ریسک و کنترل ریسک
Planning for hazard identification, risk assessment and risk control
سازمان باید روش اجرایی برای شناسایی مداوم خطرات ، ارزیابی ریسک و اعمال اقدامات کنترلی ایجاد نموده و برقرار نگهدارد . این روش اجرایی باید شامل موارد زیر باشد :
الف : فعالیتهای طبیعی و غیر طبیعی ( روتین و غیر روتین )
ب : فعالیتهای کلیه افرادی که به محیط کار دسترسی دارند اعم از پیمانکاران فرعی و بازدیدکنندگان
ج : تسهیلات محیط کاری ( اعم از اینکه توسط سازمان یا دیگران فراهم شده باشد )
سازمان باید اطمینان حاصل نماید که نتایج حاصل از این ارزیابی‌ها و تاثیرات این کنترلها در تعیین اهداف کلان ایمنی و بهداشت حرفه‌ای منظور شده است .سازمان باید این اطلاعات را مدون و به روز نگهداری نماید .
متدولوژی سازمان برای شناسایی خطر و ارزیابی ریسک باید :
با توجه به دامنه کاربرد، ماهیت و زمان بندی آن به گونه ای تعریف شده باشد که اطمینان حاصل نماید که این روشها ماهیت پیش از وقوع دارندتا پس از وقوع.
اطلاعاتی را برای طبقه بندی ریسک ها و شناسایی مواردی که باید توسط اقدامات مشخص شده در بندهای 4-3-3 و 4-3-4 ، حذف یا کنترل شوند ، ارائه نماید .
با تجربه کاری و قابلیت اقدامات کنترلی ریسک بکار گرفته شده ، سازگار باشد .
ورودی های لازم را برای تعیین نیازمندی های تسهیلات ، شناسایی نیازهای آموزشی و یا استقرار کنترل های عملیاتی ، ارائه نماید .
اطلاعات را برای پایش اقدامات مورد نیاز به منظور حصول اطمینان از موثر و به موقع بودن اجرای آنها ارائه نماید .
4-3-2- الزامات قانونی و سایر الزامات Legal and other requirements
سازمان باید روش اجرایی برای شناسایی و دستیابی به الزامات قانونی و سایر الزامات ایمنی و بهداشت حرفه‌ای که قابل اعمال بر سازمان می باشند ایجاد نموده و برقرار نگهدارد . سازمان باید این اطلاعات را به روز نگهدارد .
سازمان باید اطلاعات مرتبط در مورد الزامات قانونی و سایر الزامات را به کارکنان خود و سایر گروههای ذینفع مربوطه ابلاغ نماید .
4-3-3- اهداف کلان Objectives
سازمان باید اهداف کلان ایمنی و بهداشت حرفه‌ای مدونی در هر بخش و سطحی در درون سازمان که مرتبط باشد ایجاد کرده و برقرار نگهدارد . سازمان هنگام تدوین و بازنگری اهداف کلان خود ، الزامات قانونی و سایر الزامات ، باید خطرات و ریسکهای ایمنی و بهداشت حرفه ای خود ، گزینه‌های فن آوری ، الزامات مالی ، عملیاتی و بازرگانی خود و دیدگاههای گروههای ذینفع را در نظر گیرد .
اهداف کلان باید با خط مشی ایمنی و بهداشت حرفه ای و از جمله تعهد به بهبود مداوم سازگار باشد .
اهداف کلان بایستی حتی المقدور بصورت کمی بیان شوند .
4-3-4- برنامه های مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای OH&S management program (s)
سازمان باید برنامه‌های مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای را برای دستیابی به اهداف کلان خود ایجاد نموده و برقرار نگهدارد . این باید شامل مستنداتی در مورد :
الف : مسئولیتها و اختیارات واگذار شده برای دستیابی به اهداف کلان در هر بخش و سطحی از سازمان که مربوط باشد .
ب : روشها و جدول زمانی که بر اساس آن سازمان باید به اهداف کلان برسد .
برنامه‌های مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای باید در فواصل زمانی منظم و طرح‌ریزی شده‌ای مورد بازنگری قرار گیرد .
در صورت لزوم ، برنامه‌های مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای باید اصلاح شوند تا تغییرات در فعالیتها ، محصولات ، خدمات یا شرایط کاری سازمان را در برگیرند .
4-4- اجرا و عملیات Implementation and operation

4-4-1- ساختار و مسئولیتها Structure and responsibility
وظایف ، مسئولیتها و اختیارات کارکنانی که کارهایی را اداره ، اجرا و تصدیق می‌نمایند که این کارها دارای تاثیر بر ریسک‌های ایمنی و بهداشت فعالیتها ، تسهیلات و فرآیندهای سازمان می‌باشد باید تعیین ، مدون و ابلاغ گردد تا منجر به تسهیل سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای گردد .
مسئولیت اصلی ایمنی و بهداشت حرفه ای بر عهده مدیریت ارشد می‌باشد . سازمان باید عضوی از مدیریت ارشد را با مسئولیت خاص برای حصول اطمینان از اینکه سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای در تمامی نواحی و حوزه‌های عملیاتی سازمان به درستی اجرا شده و مطابق با نیازمندیها عمل می‌نماید ، منصوب کند .
مدیریت باید منابع لازم را برای اجرا ، کنترل و بهبود سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای فراهم نماید .
این منابع شامل منابع انسانی ، مهارتهای خاص ، تکنولوژی و منابع مالی می‌باشد .
شخص منصوب شده از طرف مدیریت ارشد سازمان باید دارای وظایف ، مسئولیتها و اختیارات معینی برای موارد ذیل باشد .
الف: حصول اطمینان از اینکه نیازمندی های سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه ای مطابق با ویژگی های OHSAS ، تعیین ، اجرا و حفظ می شود .
ب : حصول اطمینان از اینکه گزارشات در مورد عملکرد سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای برای بازنگری و به‌عنوان مبنایی برای سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای به مدیریت ارشد ارائه می‌گردد .
تمام این مسئولیتها همراه با مسئولیت مدیریت باید تعهد آنها را به بهبود مداوم عملکرد ایمنی و بهداشت حرفه‌ای اثبات نماید .
4-4-2- آموزش ، آگاهی و صلاحیت Training , awareness and competence
کارکنان باید برای انجام وظایفی که ممکن است بر ایمنی و بهداشت حرفه‌ای در محیط کاری تاثیر بگذارد ، صلاحیت داشته باشند ، صلاحیت باید بر اساس تحصیلات ، آموزش و یا تجربه مناسب مشخص شود .
سازمان باید روش اجرایی ایجاد کرده و برقرار نگهدارد تا اطمینان حاصل نماید که کارکنان در هر بخش و سطحی که فعالیت می‌کنند از موارد زیر آگاه شده‌اند :
– اهمیت انطباق با خط مشی ، روش های اجرایی ایمنی و بهداشت حرفه‌ای و نیازمندی های سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای
– پیامدهای ایمنی و بهداشت حرفه‌ای ، اعم از بالفعل یا بالقوه ، حاصل از فعالیتهای کاری آنان و منافع ایمنی و بهداشت حرفه‌ای ناشی از عملکرد بهبود یافته فردی .
– نقش و مسئولیتهای خود در حصول انطباق با خط مشی و روش‌های اجرایی ایمنی و بهداشت حرفه‌ای و با نیازمندی های سیستم مدیریت ایمنی و بهداشت حرفه‌ای از جمله با نیازمندی های آمادگی و واکنش در وضعیت اضطراری
– عواقب بالقوه عدول از روشهای اجرایی مشخص شده .
روش‌ اجرایی آموزش باید سطوح مختلفی از :
– مسئولیت ، توانایی و تحصیلات

مدیر سایت

You must be logged in to post a comment